| Research Title |
บทบาทพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร ศิลปะบายนในประเทศไทย |
| Date of Distribution |
2 August 2024 |
| Conference |
| Title of the Conference |
การประชุมวิชาการระดับชาติและนานาชาติ ประจำปี 2567 |
| Organiser |
คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น |
| Conference Place |
คณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น |
| Province/State |
ขอนแก่น |
| Conference Date |
26 November 2024 |
| To |
26 November 2024 |
| Proceeding Paper |
| Volume |
2567 |
| Issue |
1 |
| Page |
613-622 |
| Editors/edition/publisher |
|
| Abstract |
งานวิจัยนี้มุ่งศึกษาบทบาทของพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร ศิลปะบายนในประเทศไทย เพื่อศึกษาคติความเชื่อพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวรและบทบาทความสำคัญของประติมากรรมที่พบในพื้นที่ประเทศไทย โดยใช้กระบวนการวิเคราะห์ข้อมูลด้านเอกสารและการสำรวจภาคสนาม รวมทั้งการสัมภาษณ์ผู้รู้เพื่อตรวจสอบความถูกต้อง
จากการศึกษาพบว่า พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร เป็นประติมากรรมรูปเคารพที่นิยมสร้างในคติความเชื่อทางศาสนาพุทธมหายาน ซึ่งเป็นศาสนาที่ได้รับการสนับสนุนและยอมรับนับถือในสมัยของพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 แห่งเมืองพระนครหลวง (นครธม) ราวพุทธศตวรรษที่ 18 ปรากฏชัดเจนว่าพระองค์ทรงวางแนวพระราโชบายปกครองอาณาจักรด้วยคติความเชื่อพุทธศาสนาลัทธิมหายาน ด้วยการบำเพ็ญตนช่วยเหลือประชาชนให้พ้นจากความทุกข์ จึงทำให้ในยุคสมัยนี้นิยมพระอวโลกิเตศวรในศาสนสถานต่างๆ โดยพบหลักฐานรูปเคารพพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร 4 กร และพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวรเปล่งรัสมี ดังเช่น อโรคยาศาล ซึ่งเป็นศาสนสถานประจำโรงพยาบาล และ ธรรมศาลาหรือบ้านมีไฟ ที่สร้างตามเส้นทางราชมรรคา รวมทั้งเศียรพระอวโลกิเตศวร ที่ประตูชัย ประตูเมืองพิมาย ที่สร้างขึ้นในสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 จากร่องรอยหลักฐานประติมากรรมรูปเคารพที่พบทั้งในศาสนสถานต่างๆ ทำให้เห็นบทบาทสำคัญของพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร 2 ประการ คือ บทบาทสำคัญอันเป็นตัวแทนของคติความเชื่อทางพุทธศาสนามหายาน พระอวโลกิเตศวรเป็นเทพแห่งความเมตตากรุณาของสรรพสัตว์ทั้งหลาย และบทบาทพระอวโลกิเตศวร เป็นตัวแทนของกษัตริย์ผู้ปกครอง คือ พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 จากรูปลักษณะของพระพักตร์พระอวโลกิเตศวรที่มีความคล้ายกับพระพักตร์พระเจ้าชัยวรมันที่ 7 สอดคล้องกับคติความเชื่อพุทธมหายานในคัมภีร์การัณฑวยูหสูตร ในการปรากฏพระองค์ในรูปแบบต่างๆได้ เพื่อคอยมองดูและปกป้องเหล่าราษฎรในอาณาจักรของพระองค์
|
| Author |
|
| Peer Review Status |
มีผู้ประเมินอิสระ |
| Level of Conference |
ชาติ |
| Type of Proceeding |
Full paper |
| Type of Presentation |
Oral |
| Part of thesis |
true |
| ใช้สำหรับสำเร็จการศึกษา |
ไม่เป็น |
| Presentation awarding |
false |
| Attach file |
|
| Citation |
0
|
|
|
Publication
Journal Publication
ไทย